نویسنده: شهاب فلاح چای - پنجشنبه ۸ امرداد ،۱۳٩٤

برای مقاصد ارزیابی آسیب‌پذیری لرزه‌ای پلها در کشور، از نشریه شماره 511 معاونت برنامه‌ریزی و نظارت راهبردی ریاست جمهوری که در سال 1390 با عنوان "راهنمای بهسازی لرزه ای پلها" منتشر شده است استفاده می‌شود. در این راهنما، ارزیابی بر اساس کنترل سازه برای سطوح عملکرد صورت می‌پذیرد. اهداف بهسازی بر مبنای اهمیت مسیر ترافیکی و ویژگی‌های سازه‌ای پل، لرزه‌خیزی و مشخصه‌های ساختگاه و عملکرد مورد انتظار از پل در مدیریت بحران پس از وقوع زلزله، در ارتباط با دسترسی و خدمت‌رسانی صورت می‌گیرد. به منظور بهسازی لرزه ای پلها در این نشریه، با توجه به عمر مفید آنها در مقایسه با ساختمانها، دوره بازگشت 150 سال در سطح خطر 1 (سطح بهره برداری) و 1000 سال در سطح خطر 2 (سطح ایمنی) در نظر گرفته می‌شود. علاوه بر جنبه‌های عملکردی سازه پل در مقابل زلزله، آثار ناشی از بروز پدیده‌هایی مانند روانگرایی، گسترش جانبی، فرو نشست خاک، گسلش سطحی، زمین لغزش و .... حائز اهمیت می‌باشد.این نشریه مشابه دستورالعمل بهسازی لرزه‌ای پلهای بزرگراهی ایالات متحده (FHWA Seismic Retrofitting Manual for Highway Structures-2006) از چندین روش برای ارزیابی آسیب‌پذیری تحلیلی استفاده می‌کند که معروف‌ترین آنها روش تعیین نسبتهای ظرفیت به تقاضا برای اجزای منفرد پل می‌باشد.

به منظور شروع مطالعات برای ارزیابی آسیب‌پذیری پلها، ابتدا لازم است تا مدارک طراحی و مدارک کارگاهی اجرای پل جمع‌آوری گردد. در صورت عدم وجود مستندات فنی شامل نقشه‌های سازه‌ای، دفترچه‌های کارگاهی مقاومت مصالح، گزارشهای ژئوتکنیک و ...، لازم است تا طی مراحل میدانی، سونداژهای شناسایی و آزمایشهای محلی و آزمایشگاهی، مشخصات فنی مورد نیاز برای ارزیابی پل در وضع موجود تهیه شود. در مرحله بعد شناسنامه فنی پل در صورتی که وجود نداشته باشد تهیه می‌شود. در این مرحله گزارشی از آسیب‌پذیری پل به روش کیفی تهیه می‌گردد و مشخص می‌شود که به مطالعات تحلیلی نیاز هست یا نه. در صورت نیاز به انجام مطالعات تفصیلی، مدلسازی اجزای سازه‌ای پل انجام می‌شود و ارزیابی آسیب‌پذیری اجزای سازه‌ای و غیرسازه‌ای به روش کمّی و تحلیلی صورت خواهد گرفت و گزارشی از این مرحله تهیه می‌گردد. در صورت نیاز به بهسازی، گزینه‌هایی برای رفع آسیب‌پذیریهای موجود ارائه می‌گردد و در نهایت طرح بهسازی انتخاب شده، با هماهنگی کارفرما نهایی می‌گردد و جزئیات اجرایی آن به همراه تهیه اسناد مناقصه اجرای طرح به کارفرما ارائه می‌گردد.

 

گروه آموزشی تنباکوچی